12 april 2020

Online Stadstour #Ons Mooi Breda

Categorie

Nu we sámen minder kunnen genieten van al het moois van Breda, nemen we je op facebook en instagram de komende tijd digitaal mee op de stadswandeling #Ons Mooi Breda. Iedere paar dagen voegen we een nieuwe plek toe aan onze tour. Hier vind je de plekjes tot nu toe. Misschien steek je er nog wat van op!

1 Grote Kerk

 

Al 500 jaar hét baken van Breda. Wij vinden dat onze digitale wandeling daarom nergens anders kan starten dan hier. Een van de mooiste kerken van Nederland én een van de belangrijkste monumenten die de Nassaus, verre voorouders van ons Koninklijk Huis, Breda hebben nagelaten. Een aantal van hen ligt hier begraven. En als Nederland indertijd niet bezet was door de Spanjaarden, hadden ook Willem van Oranje en misschien alle verdere leden van het Koninklijk Huis hun laatste rustplaats hier gekregen in plaats van in Delft.
Gaat jouw Bredase hart ook altijd sneller kloppen als je na de vakantie de Grote Toren ziet opdoemen?

2 Valkenbergpark

Het Valkenberg was tot tweehonderd jaar geleden alleen voor de bewoners van het Kasteel en hun gasten. Zie je de sjieke dames in hun ruisende rokken al wandelen terwijl hun mannen zich stortten op de valkenjacht? In de zeventiende eeuw werd van het ‘bosachtige’ park een Franse tuin met zeventien beelden gemaakt. Daarvan is nu alleen nog (een replica van) Neptunus te zien, bijgenaamd ‘Vuile Jan’.
Nu even niet, maar tegenwoordig is het Valkenberg een heerlijke ontmoetingsplek voor iedereen, inclusief kippen, ganzen en konijnen. Waarvoor kom jij in het Valkenberg? Wandelingetje, chillen, Palm Parkies, Breda Barst? Foto: Paul Elzerman

3 De Haven

Wist je dat onze haven vroeger een echte zeehaven was? Breda stond in open verbinding met de zee en in de Vishal werd zeevis verhandeld. In de loop van de tijd slibde die verbinding dicht. De haven verloor zijn functie en verloederde. Begin zestiger jaren van de vorige eeuw besloot de gemeenteraad (met één stem meerderheid!) om de haven te dempen en er de eerste ondergrondse parkeergarage van Nederland aan te leggen.
Tegenstanders van de demping zijn altijd blijven aandringen op het heropenen van de haven en begin 21e eeuw kregen zij hun zin. Het was een megaklus, maar in juni 2007 liep Breda uit voor de feestelijke heropening.
Sindsdien is de Haven een bruisend stukje binnenstad met rondvaarten, kanoverhuur en sinds een paar jaar ook een passantensteiger. Heb jij weleens een rondvaart over de singels gemaakt?

4 De Willem Merkxtuin

Een van Breda’s geheime pareltjes. Toch bestaat deze groene oase in de binnenstad al bijna 35 jaar. Deze tuin ligt aan de achterkant van de historische hofhuizen aan de Catharinastraat en is behalve vanuit de Catharinastraat ook vanuit de Annastraat bereikbaar.
Hij is vernoemd naar Willem Merkx, van 1967 t/m 1983 burgemeester van Breda en enorm geliefd bij de Bredanaars. Als dank voor zijn inzet zocht Breda bij zijn afscheid naar een project dat van blijvende waarde voor de stad zou zijn. In overleg met de scheidende burgervader werd dat deze mooie plek.
Het is heerlijk om er, met uitzicht op de grote toren, even rond te wandelen, op een bankje neer te strijken of de beelden te bekijken. ’s Avonds gaat de poort dicht, dan wordt de stiltetuin weer even de privé achtertuin van de hofhuizen. Foto: Willem Vlijm

5 De Hoge Brug

De meest liefdevolle plek is in Breda is misschien wel de Hoge Brug oftewel de Slotjesbrug. Hier verklaarden tenslotte al veel verliefde stelletjes elkaar eeuwige liefde door een hangslotje aan de brug te hangen.

De brug dateert uit 2007, toen er weer water terug in de Haven kwam en is ontworpen door kunstenaar Eloi Koreman. Precies in het midden liet Koreman een spleet open zodat je echt óver het water heen stapt.

Het ophangen van de slotjes werd in 2013 populair. Maar toen in Parijs de Pont des Arts bijna bezweek onder het gewicht van de vele hangslotjes, kreeg het Bredase stadsbestuur het toch wat benauwd. Het begon met het laten verwijderen van de slotjes. Eloi Koreman nam de zorgen weg. De brug kan volgens hem wel 35.000 slotjes aan. Dus we hebben nog even. Hebben jij en je lief ook een slotje aan de brug gehangen?

6 De Vuurtoren

Wie voor het eerst in Breda is, zal verbaasd opkijken. Een vuurtoren in de singel? Het gaat hier om een kunstwerk van de Italiaanse architect/designer Aldo Rossi (1931-1997). Het idee om Aldo Rossi een kunstwerk voor Breda te laten maken ontstond in 1985 toen deze exposeerde in de vroegere Beyerd (waar nu Stedelijk Museum Breda huist). ‘The Lighthouse’ zoals de toren officieel heet, was oorspronkelijk bedoeld voor het Wilhelminapark, maar hiertegen kwamen omwonenden in verzet. In 1987 en ’88 exposeerde Rossi gelijksoortige vuurtorens in Toronto en Rotterdam en uiteindelijk onthulde de toenmalige burgemeester Ed Nijpels de 18 meter hoge toren in 1992. De meningen zijn altijd verdeeld geweest over dit kunstwerk. Wat vind jij ervan? Fraaie blikvanger of niet?

7 Het Chassépark

Het Chassépark is met zijn dertien jaar de nieuwste binnenstadswijk van Breda. Toen defensie in 1993 de Chassé Kazerne verliet, kreeg Breda er zomaar bijna 13 ha. nieuw in te vullen binnenstad bij. Het gemeentebestuur schreef een ontwerpcompetitie uit die werd gewonnen door de vermaarde architect Rem Koolhaas van het bureau OMA.
Uitgangspunt was een zogenaamd campusmodel. Woongebouwen lijken willekeurig in een groen gebied geplaatst. Niets is minder waar. Het park is zo ontworpen dat je tussen de moderne gebouwen door een mooi uitzicht hebt op markante monumenten als de Grote Toren, de Watertoren bij het Wilhelminapark en het voormalige kazernegebouw.
Privé tuinen zijn er niet. Het openbare park is tevens de collectieve tuin van de bewoners.
Het gedeelde bovenop de Chassé Parking is bestraat met geometrische figuren.
Het Chassépark won verschillende internationale prijzen en er is vanuit het buitenland veel belangstelling geweest voor het vernieuwende ontwerp.

8 Landgoed Anneville

Het voordeel van een online tour is dat loopafstand geen rol speelt. We gaan daarom deze keer naar de buurtschap Geersbroek, net onder Ulvenhout. Waarom dit zo’n bijzondere plek is, lees je verderop.
Prosper Cuypers van Velthoven  stichtte landgoed Anneville in 1844 en liet er zeven jaar later het nog altijd bestaande landhuis bouwen. Begin jaren ’20 van de vorige eeuw tot 1955 werd Anneville verhuurd als hotel-restaurant, maar tijdens de WO II door de Duitsers gevorderd.

Toen Prins Bernhard eind 1944, na de bevrijding van Zuid-Nederland, zijn hoofdkwartier in Breda had, verbleef hij met zijn staf een paar maanden op Anneville.

In april 1945 trok koningin Wilhelmina in het landhuis, in afwachting van de bevrijding van Noord Nederland.  Na het nieuws van de capitulatie van de Duitsers trokken duizenden inwoners van Breda en omgeving op 5 mei, bijgelicht door de koplampen van auto’s,  in een spontaan defilé langs Anneville. Daar werden ze toegezwaaid door zowel koningin Wilhelmina als prinses Juliana. Bij het vertrek van Wilhelmina was er een feest voor de hele buurtschap.

Tegenwoordig woont de huidige eigenaar, de familie de Constant Rebecque, in het Landhuis. Het Koetshuis is in gebruik als conferentiecentrum en ontvangstlocatie.

 

9 Kasteel Bouvigne

Aan de rand van het Mastbos vind je het sprookjesachtig kasteel Bouvigne. Wanneer het precies gebouwd is, weten we niet. De eerste officiële vermelding van ‘een statig stenen huis, omgeven met grachten’ stond in een testament uit 1554 van Jacob van Brecht. Hij behoorde in die tijd tot een van de voornaamste families van Breda.

In de loop van de tijd werd het uitgebreid met onder meer en kapel, extra verdiepingen en een toren. In 1614 kocht prins Filips Willem het landgoed en tot 1775 bleef het eigendom van de Oranjes. Halverwege vorige eeuw was het in gebruik bij de Pius X stichting en sinds 1972 is het van waterschap Brabantse Delta. Die liet er in 2010 zijn centrale kantoor bouwen.

Het kasteel is incidenteel geopend voor rondleidingen. De drie bijzondere tuinen zijn op werkdagen vrij toegankelijk, maar nu vanwege de coronamaatregelen even niet. De Franse tuin is symmetrisch van vorm. De Duitse tuin heeft hoge bomen, een kronkelpad en een smal gazon, terwijl de Engelse tuin zich juist onderscheidt door zijn grote open ruimte en gebogen bloemborders.
Aan de zuidzijde van het kantoor heeft het waterschap in 2010 de walnotenboomgaard opnieuw aangelegd. Foto door Henk Voermans